تبلیغات
هنر دوره ابتدایی - بررسی مشكلات و راهكارهای پویایی درس هنر در مقطع ابتدایی

هنر دوره ابتدایی

تربیت هنـــــــــــــری ********خداوند زیباست و زیبایی را دوست دارد ******** تربیت هنـــــــــــــری

 

بررسی مشكلات و راهكارهای پویایی درس هنر در مقطع ابتدایی

 

نوع مطلب :بررسی مشكلات و راهكارهای پویایی درس هنر در مقطع ابتدایی ،

نوشته شده توسط:علی اکبر ادهم ماراللو آموزگار ششم مدرس هنر دوره ابتدایی

بررسی مشكلات و راهكارهای پویایی درس هنر در مقطع ابتدایی

 هنر؛ كوششی برای زیبایی

سید مجتبی مهدوی ریابی

گناباد

مقدمه:

هنر دنیای عشق است و آن كه تخیلات ذهن خود را به ریسمان این دنیای جاودانه بیاویزد همیشه ماندگار خواهد ماند.

دنیای ما آدم‌ها سرشار از زیبایی‌ها، خوبی‌ها و گاه ناخوشی‌هاست، دنیای پرتلاطم از بودن‌ها و نبودن‌ها.

آدمی ماندگاری خود را به راه‌های مختلف در تاریخ آزموده است و تنها راهی كه ماندگاری جاودانه را از انسان‌ها كرده است هنر است.

شعر، داستان، فیلم، عكس، نقاشی و... هر كدام شاخه‌‌ای از درخت تنومند هنر است كه ریشه در تاریخ دارد و شاخه‌های اصیل آن فرازهایی آسمانی را درنوردیده و به عشق حقیقی رسیده است.

درختی كه در تندبادهای تاریخ تكان‌های خورد ولی اصالت آن بر جای مانده است.

دنیای هنر دنیایی است كه یا نباید وارد آن شوی یا وقتی قدم می‌گذاری تنها در صورتی كه عاشق شوی ماندگار خواهی شد.

یكی از نعمت‌هایی كه از سوی خداوند به همه انسان‌ها داده شده است، استعداد هنری است كه طبیعتاً باید مانند هر استعداد دیگری پرورش یابد و در جهت رشد و تعالی و پرورش دینی و اخلاقی كودكان و نوجوانان به كار گرفته شود.

براساس كلام معصوم(ع) كه فرمودند: خداوند زیبا و دوستدار زیبایی است، می‌توان گفت حس زیبا دوستی در فطرت انسان قرار دارد و از این طریق می‌توان بسیاری از گرایش‌های اخلاقی و دینی را در دانش‌آموزان پرورش داد و آنها را متوجه مكارم انسانی كرد.

تعریف هنر از دیدگاه‌های مختلف:

به منظور آشنایی با عقاید فیلسوفان و اندیشمندان در این باب به تعاریفی در ذیل اشاره می‌شود كه هر كدام از منظری خاص ناظر دنیای وسیع هنر بوده‌اند و تحقق هر یك از آنها گامی بزرگ در جهت موفقیت انسان‌هاست:

آیت‌ا... خامنه‌ای: هر اندیشه‌ای كه در قالب هنر نگنجد ماندگار نیست.

اسكار وایلد: هنر كلید فهم زندگی است.

نیما یوشیج: آن چه در هنر اساس زیبایی است، راستی و درستی است.

ارسطو: هنر تقلیدی از طبیعت است.

هگل: هنر كوششی برای ایجاد زیباییست.

تولستوی: هنر انتقال تجربه شخصی هنرمند و سرایت دادن این احساس به دیگران است.

هانری برگسون: هنر صرفاً مشاهده مستقیم واقعیت است.

از تعداد تعاریف به راحتی می‌توان دریافت هنر می‌تواند ظرفی شایسته برای تمامی افكار، اندیشه‌ها و عقاید باشد.

اگر نظام تعلیم و تربیت بیان هنری به خود گیرد موفقیتش بیشتر از هر زمان دیگر خواهد بود و به طور مستقیم در جنبه‌های مختلف اسباب رشد را به انسان‌ها هدیه خواهد داد. كافی است از كاركردهای هنر در مدارس ابتدایی كمك گرفته و كودكان را با دنیای لذت‌بخش و شادی‌آفرین هنر آشنا ساخته و آموزش‌ها را بر پایه آن استوار نماییم.

نقش و اهمیت هنر در زندگی:

زندگی بدون هنر بسیار بی‌روح و كسل كننده است. نقش هنر در زندگی این است كه به مردم امید و نشاط می‌دهد. كار دیگر هنر این است كه دوست داشتن زندگی را به انسان می‌فهماند و «زندگی با صفا» را به او نشان می‌دهد.

هنر پدیده‌ای است كه از دیرباز نقشی بسزا در زندگی انسان دارد و تاثیر این موضوع چنان بوده است كه همراه بسیاری از صاحب‌نظران و اندیشمندان در ادیان و مكاتب مختلف از آن به عنوان وسیله‌ای كارآمد و موثر در جهت ترویج و تبلیغ اندیشه‌ها و رفتار مورد نظر خود از آن استفاده كرده‌اند.

خاستگاه هنر هر چه باشد، درباره این مطلب میان اندیشمندان مختلف اتفاق نظر وجود دارد كه «هنر از قدیمی‌ترین و موثرترین پدیده‌های زندگی فردی و اجتماعی انسان است»، تا جایی كه هیچ وسیله‌ یا روش زندگی را نمی‌توان پیدا كرد كه هنر به نوعی در آن نفوذ نكرده باشد.

اهداف هنر در مدارس ابتدایی:

1-      كمك به تحقق اهداف آموزش و پرورش دوره ابتدایی

2-      آشنایی مقدماتی با ابزار و مواد هر یك از رشته‌های هنری

3-      توجه به زیبایی‌های طبیعت

4-      توجه به توانایی‌های خود و كسب اعتماد به نفس

5-      تمایل به ابزار افكار، علایق و احساسات

6-      توانایی در انجام صحیح حركات

7-      توانایی در گفتار

8-      توجه به حفظ میراث فرهنگی و احترام به هنرمندان و آثار هنری

9-      تمایل به مشاركت در فعالیت‌های هنری گروهی

10-   تقویت حس زیباشناسی

11-  آموزش هنر به كودكان و نوجوانان به منظور پرورش خلاقیت‌ها و كشف استعدادهای هنری آنان و پرورش نخبگان فرهنگ و هنر جامعه طی سالیان تحصیل

12-   نقش بسیار مهم در زنده نگاه‌داشتن و باروری ابعاد مختلف شخصیت كودكان و نوجوانان

13-   هنر راهی برای بیان احساسات و اندیشه‌های دانش‌آموزان

14-   هنر بهترین وسیله برای تحریك دل كودكان و نوجوانان به منظور ترغیب آنها به سوی «حق» و ایجاد «بصیرت» در آنان.

مشكلات و راهكارهای درس هنر در مقطع ابتدایی:

1-   نبود كارگاه هنر در مدرسه: یكی از كلاس‌های مدرسه به فعالیت‌های هنری اختصاص داده شود تا دانش‌آموزان هر كلاس در زنگ هنر فعالیت‌هایشان را در آن جا انجام دهند.

2-   نبود همكار متخصص هنر در مقطع ابتدایی: معلمان هنر در سطح در دوره ابتدایی شناسایی و از وجود آنها برای آموزش هنر استفاده شود برای معلمانی كه مهارت‌های ویژه هنری دارند انگیزه معنوی و مادی فراهم شود.

3-      آشنا نبودن معلمان با اهداف و برنامه‌های درس هنر: ضرورت دارد دوره‌های آموزش ضمن خدمت برای آنان برنامه‌ریزی و اجرا گردد.

4-   آزادی بی‌قید و شرط دانش‌‌آموزان در زنگ نقاشی: بهتر است مربی آنها را راهنمایی كند تا از تكرار عناصر در كار پرهیز نمایند و این امر به منزله سلب آزادی هنری نمی‌باشد بلكه پیشگیری از عادات غلط و ناشیانه و در مقابل، افزایش قدرت دید و ایجاد مهارت بیشتر در آنها است.

5-   عدمت توجه مدیران به نقش هنر در تربیت دانش‌آموزان: ابلاغ پیام‌های تربیتی و هر نوع محتوای مورد نظر اگر با جاذبه‌های هنری و ادبی همراه باشد، موفقیت و اثربخشی آنها چند برابر می‌شود و این پیام‌ها اگر بر محمل هنر سوار شوند به نیكوترین شكل و ماندگارترین حالت بر جان و دل دانش‌آموزان اثر خواهند گذاشت.

6-   عدم توجه به ارزش هنر در غنی‌سازی اوقات فراغت: اوقات فراغت،‌ لحظاتی است كه دل فارغ و آسوده باشد، آماده خوب دیدن، خوب فكر كردن و قبول باورها.

7-   عدم آشنایی همكاران به جنبه‌های مختلف كارهای هنری در زنگ هنر: هنر می‌‌تواند زمینه‌های رشد در جنبه‌های مختلف روانی، عاطفی و دینی را فراهم سازد برای مثال نمایش می‌تواند تاثیرات تربیتی خاصی بگذارد كه برخی از این تاثیرات از دیگر هنرها نظیر نقاشی یا خوش‌نویسی ساخته نیست.

منابع:

-         آیت‌ا... محمدپور، آموزش هنر در مدارس دوره ابتدایی، موسسه منادی تربیت، تهران 1382.

-         آیت‌ا... محمدپور، مهوش سهیلی، نقاشی دوره ابتدایی، موسسه منادی تربیت، تهران 1382.

-         كیومرثی غلامعلی، آشنایی با نقش هنر در پیشبرد فعالیت‌های پرورشی مدارس، انتشارات مدرسه، تهران 1386.

-         نامه گناباد، اسفند 87، شماره 177.

منبع: هفته نامه نگاه سال هفدهم شماره 436